جمعه05182012

Last update10:31:31



حق تحصیل، حقی ذاتی و اجتماعی / آرام شاهسوندی

  • مشاهده در قالب PDF
دوشنبه، ۱۷ بهمن ۱۳۹۰

انسان ها برای شکوفا کردن و رشد استعدادهای خویش نیاز به آموزش و پرورش و تحصیل دارند و این نیاز از نیازهای اصلی و اساسی انسان است. دانشگاه نه تنها در تربیت مدیران آینده جامعه نقش دارد بلکه نقش اصلی آن تحقیق و تتبع و پیشرفت دادن علم است. آموزش و پرورش گونه ای بیان عقیده است و به آینده هر ملت و کشور ربط دارد. یک دولت نمی تواند در مورد تحصیل بی تفاوت باشد، زیرا موظف و مسئول است امکانات تحصیل را برای همه به عنوان حقوق اجتماعی فراهم سازد.

ماده ۲۶ اعلامیه جهانی حقوق بشر و همین طور ماده ۱۳ میثاق بین المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی تاکید می کند که:

هدف آموزش و پرورش، باید نموکامل شخصیت انسانی و احساس حیثیت آن و تقویت احترام بشر و آزادی های اساسی می باشد.

آموزش و پرورش باید کلیه افراد را برای  ایفای نقش سودمند در یک جامعه آزاد آماده سازد و موجبات تفاهم وتساهل و دوستی بین کلیه ی ملل و کلیه ی گروه های نژادی، قومی یا مذهبی را فراهم آورد و توسعه ی  فعالیت های سازمان ملل متحد را به منظور حفظ صلح تشویق نماید.

در مقابل تبعیض در تحصیل مطابق ماده ی ۱ پروتکل مبارزه با تبعیض در امر آموزش شامل:

هر گونه وجه تمایز خاص، محرومیت، تحدید یا ترجیحی است که بر مبنای نژاد، رنگ، جنس، زبان، دین، عقیده ی سیاسی یا هر گونه عقیده ی دیگر، ملیت یا وضع اجتماعی، شرایط اقتصادی و یا تولد باشد و موضو ع و نتیجه آن از میان بردن تساوی رفتار نسبت به افراد در برخورداری از تعلیمات و انواع مختلف آن می باشد.

کشورهایی که عضو کنوانسیون های سازمان ملل متحد هستند، نظیر ایران، موظف به اجرا و احترام به آن هستند.

در بندهای سوم و چهارم اصل ۳ و همین طور در اصل ۳۰ قانون اساسی ایران به صراحت به اینکه آموزش و پرورش و آموزش عالی باید به رایگان برای همه مردم در تمام سطوح تسهیل شود، اشاره می کند.

هم چنین در بند ۱۴ اصل ۳ و اصول ۱۹ و ۲۰ قانون اساسی نیز به مواردی چون ایجاد امنیت قضایی عادلانه برای همه و تساوی عموم در برابر قانون، برخوردای مردم ایران با هر نژاد، زبان، عقیده و ... از حقوق مساوی و برخوردای از همه حقوق انسانی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی اشاره شده است.

با توجه به آنچه گفته شد اقدام حکومت ایران در ایجاد محدودیت و محرومیت از تحصیل برای جوانان، به خاطر اعتقاداتشان (مانند بهائیان) نه تنها اقدامی خلاف قانون، بلکه خیانت به فرهنگ و پیشرفت علمی کشور است.

مسلم است که افراد با آگاهی نسبت به حقوق خویش می توانند در صدد تظلم خواهی و مطالبه حقوق خود برآیند و دولت باید پاسخگوی آن ها باشد و به درخواست آن ها رسیدگی کند. البته باید به این نکته نیز توجه داشت که افراد نمی توانند بدون آگاهی از حقوق خود و مطالبه ی آن، انتظار برخوردار شدن از حقوق پایمال شده خود را داشته باشند.